Vild med Djursland

De herfst brengt
het goud van de zee

Djursland heeft ruim 260 kilometer gevarieerde kustlijn, maar het maakt wel degelijk uit welk strand je kiest als je goede kansen wilt hebben om het noordse goud te vinden — barnsteen.

Hier zie je waar de kansen het grootst zijn.

Algemene vuistregel:
Op schoon zand vind je zelden barnsteen. Zoek altijd in de vloedlijn – de donkere strook van zeewier, schelpen en vooral de zogenaamde “barnsteenstokjes” (kleine, zwarte, lichte stukjes halfvergaan hout).

Waar zijn de kansen het grootst?

Udbyhøj - Hevring

Kansen: Matig.

Het gebied: Je kunt op dit traject best barnsteen vinden, maar de mogelijkheden zijn over het algemeen niet zo goed als op de open barnsteenstranden verder naar het oosten.
Het traject is wel een bezoek waard als de zee lange tijd onstuimig is geweest.

Kaart van Djursland: traject Udbyhøj-Hevring

Hevring - Havknude

Kansen: Goed.

Het gebied: Dit zijn de interessantste trajecten op de kaart als je barnsteen wilt vinden.
Er zijn bijzonder goede mogelijkheden rond Rygårde, Fjellerup, Bønnerup, Gjerrild en Grenå.

Tip: Bij Gjerrild Nordstrand zijn de kansen om barnsteen in de vloedlijn te vinden bijzonder goed na krachtige wind uit het noorden en noordwesten.

Kaart van Djursland: traject Hevring-Havknude

Havknude - Dragsmur

Kansen: Over het algemeen kleiner.

Het gebied: De mogelijkheden zijn hier kleiner dan aan de noord- en noordoostkust van Djursland.
De omstandigheden variëren sterk, en windrichting, windkracht en stroming bepalen in hoge mate of barnsteen naar de kust wordt gevoerd.
Rond onder meer Sletterhage wordt de kust gekenmerkt door stenen en diep water vlak bij land. Dat maakt het lastig om hier barnsteen te vinden, en de kansen zijn klein.

Kaart van Djursland: traject Havknude-Dragsmur

Dragsmur - Kalø Vig

Kansen: Klein.

Het gebied: Deze trajecten zijn over het algemeen minder interessant voor de barnsteenjacht, omdat meerdere kusten beschutter liggen. Dat betekent niet dat er geen barnsteen te vinden is.
Na krachtige wind kan het nog steeds de moeite waard zijn om vers aanspoelsel langs de kust te onderzoeken. Kijk vooral naar plekken waar zeewier, kleine stukjes hout, schelpen en ander materiaal zijn samengespoeld, want barnsteen kan tussen het aanspoelsel liggen.

Kaart van Djursland: traject Dragsmur-Kalø Vig

Het beste moment voor de barnsteenjacht

Als de wind gaat liggen: Krachtige wind is belangrijk, omdat de golven barnsteen van de zeebodem kunnen losmaken. Ga eropuit wanneer de wind begint te luwen en de stroming gaat bepalen waar de barnsteen naartoe drijft.

Denk aan je geduld: Aan de oostkust van Djursland kan het van ongeveer 8 uur tot wel 2 etmalen duren voordat barnsteen die in beweging is gebracht, de kust bereikt.

Barnsteenjacht in het donker met uv-licht (barnsteenlamp)

Barnsteen is ook na het invallen van de duisternis te vinden met behulp van een barnsteenlamp.
Als barnsteen met ultraviolet (uv) licht wordt beschenen, fluoresceert het en is het in het donker makkelijker te zien. Loop langzaam langs het strand en schijn over het aanspoelsel.

Neem ook altijd een gewone hoofdlamp mee, zodat je de weg kunt vinden.

Is het echt barnsteen? Zo test je je vondst

Het kan lastig zijn om een stuk barnsteen van een steen te onderscheiden als de vondst nat op het strand ligt.

Hier zijn enkele eenvoudige methoden om je vondst te onderzoeken:

De zoutwatertest: Barnsteen heeft een lage dichtheid en kan drijven in voldoende zout water. Meng ongeveer 150 gram zout in 1 liter water en leg de vondst in het water. Drijft hij, dan kan het barnsteen zijn. De test is echter geen sluitende identificatie, want ook andere lichte materialen kunnen drijven.

Wrijven: Wrijf de barnsteen voorzichtig tegen een stuk stof. Barnsteen kan statisch geladen raken en vervolgens kleine, lichte voorwerpen zoals papiersnippers aantrekken.

Een snelle veiligheidsregel: pas op voor fosfor
Het risico om op Djursland witte fosfor te vinden is extreem klein, omdat het probleem vooral op de westkust van Jutland en op Bornholm speelt. Maar omdat fosforresten uit de Tweede Wereldoorlog helaas op barnsteen lijken en bij lichaamswarmte spontaan kunnen ontbranden, kun je jezelf één vaste gewoonte aanleren — gebruik een potje: Stop je vondsten op het strand nooit rechtstreeks in je broekzak. Leg ze in plaats daarvan in een jampot of plastic bakje tot je ze thuis hebt getest.

Veel plezier onderweg!